Sürdürülebilir Tedarik Zinciri ve Sorumlu Satınalma Eğitimi

SÜRDÜRÜLEBİLİR TEDARİK ZİNCİRİ ve SORUMLU SATINALMA EĞİTİMİ & DANIŞMANLIK
Sustainable Supply Chain Management and Responsible Procurement Training

Eğitim talebinizi egitim@satinalmadergisi.com  adresine iletiniz.

Prof. Dr. Murat ERDAL
İstanbul Üniversitesi Tedarik Zinciri Yönetimi Anabilim Dalı Başkanı
merdal@istanbul.edu.tr

Eğitim Süresi: 2 Gün

Eğitim Amacı:

Eğitimin amacı, uçtan uca tüm süreçlerin “sürdürülebilirlik” esaslı yeniden tanımlanmasını analiz etmektir. Bu eğitimde tedarik zinciri iş çevrenizin sürdürülebilirlik odaklı bir temele taşımak için yeni fikirler öğreneceksiniz.

1. Gün: Sürdürülebilir tedarik zincirinde neyi, neden ve hangi çerçevede yönetiyoruz?
2. Gün: Sorumlu satınalmayı ve tedarikçi yönetişimini şirket sistemine ve uygulamaya nasıl aktarıyoruz?

1. Gün | Sürdürülebilir Tedarik Zinciri Yönetimi

Tedarik Zincirinde Yeni Dönem

Tedarik zincirleri artık sadece fiyat, kalite ve teslimatla yönetilmiyor. Çevre, karbon, insan, teknoloji ve mevzuat birlikte değerlendiriliyor.

• Sürdürülebilirlik beklentileri
• Müşteri gereklilikleri
• Mevzuat baskısı
• Tedarikçi etkisi
• Kurumsal sorumluluk
• Satınalmanın değişen rolü

Sürdürülebilirlik Açısından Değer Zinciri Yönetimi

• Değer zinciri mantığı
• Yukarı yönlü faaliyetler
• Aşağı yönlü faaliyetler
• Paydaş beklentileri
• Tedarikçi ilişkileri
• Lojistik etkiler
• Risklerin görünür kılınması
• Sürdürülebilirlik beklentilerinin tedarik zincirinin paydaşlarına yayılması

Tedarik Zincirinde Çevresel, Sosyal ve Yönetişim Boyutları

• Çevresel riskler
• Sosyal riskler
• Yönetişim riskleri
• Tedarikçi kaynaklı riskler
• Veri ve raporlama ihtiyacı
• Sürdürülebilirlik performansı

Küresel Standartlar ve Uygulama Çerçeveleri

• GHG – Sera Gazı Protokolü
• IPCC — Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli
• CDP — Karbon Saydamlık Projesi
• SBTi — Bilim Temelli Hedefler Girişimi
• TSRS — Türkiye Sürdürülebilirlik Raporlama Standartları
• Kapsam 3 Emisyonları
• LCA — Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi
• PCF — Ürün Karbon Ayak İzi
• EPD — Çevresel Ürün Beyanı
• ISO 20400 Sürdürülebilir Tedarik Rehberi
• ISO 14064-1 Kurumsal Sera Gazı Envanteri Standardı
• ISO 14046 Su Ayak İzi Standardı
• ISO 50001 Enerji Yönetim Sistemi
• ISO 26000 Sosyal Sorumluluk Rehberi
• ISO 45001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi

Özen Yükümlülüğü ve Sürdürülebilirlik Düzenlemeleri

• BM Küresel İlkeler Sözleşmesi
• BM İş Dünyası ve İnsan Hakları Rehber İlkeleri
• OECD Risk Temelli Özen Yükümlülüğü
• CSDDD — Kurumsal Sürdürülebilirlik Özen Yükümlülüğü Direktifi
• CBAM — Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması
• CEAP — AB Döngüsel Ekonomi Eylem Planı
• EUDR — AB Ormansızlaşmanın Önlenmesi Tüzüğü
• AB Çatışma Mineralleri Tüzüğü
• ESPR — Sürdürülebilir Ürünler İçin Ekotasarım Tüzüğü
• Dijital Ürün Pasaportu
• İnsan hakları ve çevresel durum tespiti
• RMI — Sorumlu Mineraller Girişimi
• Sorumlu mineraller ve yüksek riskli hammaddeler

Satınalma Ekiplerinin Değişen Yetkinlikleri

Satınalma ekipleri artık sürdürülebilirlik verisinin toplanması, değerlendirilmesi ve tedarikçilere yayılmasında aktif rol üstlenmektedir.

• Tedarikçi risklerini sınıflandırma
• Tedarikçi performansını izleme
• Sürdürülebilir tedarikçi geliştirme programlarına liderlik etme
• Sürdürülebilirlik ve iklim risklerini izleme ve önlem alma
• Çevresel ve sosyal kriter geliştirme
• Tedarikçi emisyon verisini talep etme ve değerlendirme
• Karbon ve yaşam döngüsü verisini yorumlama
• Sözleşmelere sürdürülebilirlik hükümleri ekleme
• Fonksiyonlar arası iş birliği
• Kanıt ve raporlama

Stratejik Satınalma ve Kategori Yönetimi

• Stratejik kategori yönetimi
• Kategori Analizi Triyajı
• Tedarikçi portföy analizi ve Kraljic Matrisi
• Tedarikçi Algı Matrisi
• Hollanda Yel Değirmeni

Sürdürülebilir Tedarik Rehberi (ISO 20400)

• Sürdürülebilir tedarik politikası
• Kategori bazlı değerlendirme
• Tedarikçi seçim kriterleri
• Çevresel ve sosyal beklentiler
• Şartname ve ihale kriterleri
• Yaşam döngüsü bakışı (LCA)
• Döngüsel ekonomi ve 9 R hiyerarşisi

2. Gün | Tedarikçi Yönetişimi ve Yetkinlik Geliştirme

Tedarikçi İlişkileri Yönetimi

Tedarikçi ilişkileri yalnızca firma seçimi, sipariş ve sözleşme yönetiminden oluşmaz. Tedarikçilerin sınıflandırılması, performanslarının izlenmesi ve şirket hedefleriyle uyumlu biçimde yönetilmesi gerekir.

• Tedarik süreci döngüsü
• Tedarikçi segmentasyonu
• Kritik ve stratejik tedarikçilerin belirlenmesi
• SRM — Tedarikçi İlişkileri Yönetimi
• Tedarikçi performans değerlendirmesi
• Sürdürülebilirlik performansı
• Tedarikçi risk ve gelişim alanlarının izlenmesi
• Uzun vadeli iş birliği
• Gelişim sonuçlarının izlenmesi

Ülke, Sektör ve Tedarikçi Risk Değerlendirmesi

• Jeopolitik riskler
• Ülke riski
• Sektör riski
• Ürün ve hammadde riski
• Kritik tedarikçi analizi
• Tek kaynağa bağımlılık
• Çatışma mineralleri
• Madencilik riskleri
• Tarım ve mevsimlik işçilik riskleri
• Baz, stres ve fırsat senaryoları
• Plan B
• Alternatif kaynak stratejileri

Tedarikçi Yetkinlik Geliştirme

Tedarikçi Yetkinlik Geliştirme —tedarikçilerin teknik, operasyonel, çevresel ve sosyal performanslarının sistematik biçimde geliştirilmesini amaçlar.

• Tedarikçi yetkinlik analizi ve sürdürülebilir tedarikçi endeksi oluşturma
• Sürdürülebilir tedarikçi geliştirme programları
• Eğitim ihtiyaçlarının belirlenmesi
• Tedarikçi eğitim programları
• Kapasite geliştirme
• İyileştirme planları
• Tedarikçilerin Dijital Ürün Pasaportu veri gerekliliklerine hazırlanması
• Ortak Ar-Ge ve inovasyon
• Gelişim hedeflerinin belirlenmesi
• Gelişim sonuçlarının ölçülmesi

Sözleşme Hükümlerinde Sürdürülebilirlik

Sürdürülebilirlik ve sorumlu satınalma beklentileri, sözleşmelerde açık ve uygulanabilir hükümlere dönüştürülmelidir.

• Etik hükümler
• İnsan hakları hükümleri
• Çevresel yükümlülükler
• Tedarikçi davranış kurallarına uyum
• Bilgi ve belge paylaşımı
• Denetim hakkı
• Alt yüklenici sorumlulukları
• Düzeltici faaliyet planı
• Uygunsuzlukların kapatılması
• İhlal halinde yaptırımlar
• İş ilişkisinin askıya alınması
• İş ilişkisinin sonlandırılması
• Sürdürülebilirlik yükümlülüklerinin alt tedarikçilere ve alt yüklenicilere aktarılması
• Tedarikçi CAP süreleri, kanıtları ve yaptırımlar
• Çevresel ve sosyal taahhütlerin sözleşme eki haline getirilmesi

Analitik ve Sürdürülebilir Tedarik Zinciri Performans Göstergeleri

• Sürdürülebilir satınalma harcama oranı
• Sürdürülebilirlik değerlendirmesine alınan tedarikçi oranı
• Yüksek riskli tedarikçi oranı
• Tedarikçi öz değerlendirme katılım oranı
• Denetlenen tedarikçi oranı
• Uygunsuzluk ve bulgu sayısı
• Düzeltici faaliyetlerin kapanma oranı
• Sürdürülebilirlik hükümleri içeren sözleşme oranı
• Tedarikçi veri tamlık ve doğruluk oranı
• Kapsam 3 verisi sağlanan satınalma harcaması oranı
• Tedarikçi emisyon azaltım performansı
• Tek kaynağa bağımlılık oranı
• Kritik tedarikçi risk göstergeleri
• Tedarikçi eğitim ve geliştirme katılımı
• Tedarikçi gelişim sonuçları
• Yönetim gösterge paneli ve raporlama

Kapsam 3 Emisyonları ve Tedarikçi Verisi

Şirketlerin karbon etkisinin önemli bir bölümü değer zincirinde oluşur. Tedarikçilerden gelen veri, karbon yönetiminin temel girdisidir.

• Dijital Ürün Pasaportu için tedarikçiden ürün, malzeme, karbon ve izlenebilirlik verilerinin toplanması
• Kapsam 3 emisyonlarının temel yapısı
• Satınalma kaynaklı emisyonlar
• Lojistik kaynaklı emisyonlar
• Tedarikçi emisyon verisi
• Faaliyet verisi toplama
• Ürün karbon ayak izi
• Değer zinciri veri ihtiyacı
• Emisyon azaltım hedefleri

Tedarikçi Sosyal Uygunluk ve Risk Değerlendirmesi

Tedarikçinin yalnızca fiyatı ve kalitesi değil, çalışma koşulları, etik uyumu ve çevresel performansı da değerlendirilmelidir.

• Tedarikçi öz değerlendirme anketi
• Belge kontrolü
• Denetim bulgularına yönelik Tedarikçi CAP hazırlanması ve takibi
• Ülke ve sektör taraması
• Tedarikçi risk puanlaması
• Sosyal uygunluk denetimleri
• Sedex ve SMETA
• EcoVadis
• Saha ziyareti
• Uygunluk takibi

Sorumlu Satınalmanın Şirket Sistemine Entegrasyonu

• Sorumlu satınalma politikası
• Satınalma prosedürlerinin güncellenmesi
• Görev ve sorumluluklar
• Satınalma, sürdürülebilirlik, hukuk ve insan kaynakları iş birliği
• Kategori bazlı uygulama
• Karar ve onay mekanizmaları
• Performans göstergeleri
• Yönetim raporlaması

Özen Yükümlülüğü Sürecinin Uygulanması

• Politika ve yönetim sistemlerine entegrasyon
• Olumsuz etkilerin belirlenmesi
• Risklerin değerlendirilmesi
• Risklerin önceliklendirilmesi
• Önleme ve azaltma
• Şikâyet ve bildirim mekanizmaları
• Uygulama sonuçlarının izlenmesi
• İletişim ve raporlama
• Telafi ve giderim

Etik Tedarik

Etik tedarik; tedarikçi seçimi, teklif değerlendirme, müzakere ve sözleşme süreçlerinin şeffaflık, tarafsızlık ve dürüstlük ilkeleriyle yönetilmesini gerektirir.

• Yolsuzluk ve rüşvet
• Çıkar çatışması
• Hediye ve ağırlama
• Kişisel çıkar ilişkileri
• Akrabalık ve yakınlık ilişkileri
• Rekabet kurallarına uyum
• Şeffaflık
• İzlenebilirlik
• Etik ihlal bildirimleri
• Tedarikçi etik kodları

İnsan Hakları, Çalışma Standartları ve Güvenli Çalışma

Tedarik zincirindeki insan hakları ve çalışma yaşamı riskleri tüm iş ortaklarının ortak sorumluluğudur.

• Adil ücret
• Çalışma saatleri
• Dinlenme hakkı
• Örgütlenme özgürlüğü
• Toplu pazarlık hakkı
• Çocuk işçiliği
• Zorla çalıştırma
• Modern kölelik
• Ayrımcılık
• Taciz ve kötü muamele
• Güvenli çalışma ortamı
• İş kazası riskleri
• Koruyucu önlemler
• Taşeronların iş sağlığı ve güvenliği performansı

Tedarikçi Davranış Kuralları

• Tedarikçi Çevresel ve Sosyal Taahhüdü
• Tedarikçi etik kodları
• Davranış kuralları
• İnsan hakları taahhütleri
• Çevresel yükümlülükler
• Uyum beklentileri
• Yasaklı uygulamalar
• Alt yüklenici sorumlulukları

Sektörel Olay ve Vakalar &
Sürdürülebilirlik Rapor ve CDP Örnekleri

Eğitim Sonunda Katılımcıların Kazanımları

Katılımcılar;

• Sürdürülebilir tedarik zinciri yönetimi ile sorumlu satınalma arasındaki ilişkiyi ve temel farklılıkları açıklar.
  • Değer zincirindeki çevresel, sosyal, etik ve yönetişim risklerini belirler.
  • Satınalma kategorilerini ve tedarikçileri risk, etki ve stratejik önem açısından sınıflandırır.
  • Kapsam 3 emisyonlarının satınalma kararları, lojistik faaliyetler ve tedarikçi verisiyle bağlantısını kurar.
  • Tedarikçi seçimi, segmentasyonu ve performans değerlendirmesinde sürdürülebilirlik kriterlerini kullanır.
  • Özen yükümlülüğü sürecinin temel adımlarını şirket uygulamalarına aktarır.
  • Tedarikçi davranış kuralları, öz değerlendirme araçları ve sürdürülebilirlik değerlendirme kriterleri oluşturur.
  • Sözleşmelerde etik, sosyal ve çevresel yükümlülükler ile kontrol noktalarını belirler.
  • Tedarikçi risk değerlendirme, sosyal uygunluk denetimi ve düzeltici faaliyet süreçlerini yönetir.
  • Sürdürülebilir tedarikçi geliştirme ve yetkinlik geliştirme programları tasarlar.
  • Sürdürülebilir tedarik zinciri performans göstergelerini belirler ve yönetim raporlamasında kullanır.
  • Sorumlu satınalma yaklaşımının politika, prosedür, sözleşme ve tedarikçi yönetimi süreçlerine entegrasyonu için yol haritası oluşturur.

Şirket eğitim talebinizi egitim@satinalmadergisi.com  adresine iletiniz.

Sustainable Supply Chain Management and Responsible Procurement Training 

Satın alma ve Tedarik Zinciri Yönetimi konularında ekibini geliştirmek isteyen yöneticilerimiz için MAKALE LİSTESİ paylaşıyorum.

PDF KLASÖRÜ İNDİRMEK İÇİN TIKLAYINIZ

Sürdürülebilir Tedarik Zinciri Klasörünü indirebilirsiniz:

Sürdürülebilir Kalkınma Raporu ve Türkiye Analizi 

SÜRDÜRÜLEBİLİR TEDARİK ZİNCİRİ YÖNETİMİ
VE YEŞİL SATINALMA MAKALELERİ 

• 2025 Sürdürülebilir Kalkınma Raporu Yayınlandı.

Türkiye 167 Ülke İçerisinde 73. Sırada

• Sürdürülebilir Tedarik Operasyonlarında Planlama ve Gereklilikler, ISO 20400 Sürdürülebilir Tedarik Standardı – III
• Sürdürülebilir Tedarik Stratejisi Nedir? Nasıl Geliştirilir? ISO 20400 Sürdürülebilir Tedarik Standardı – II
  
• ISO 20400 Sürdürülebilir Tedarik Standardı Yol Haritası ve Adım Adım Sıfır Emisyon Hedefi
• Yeşil Satınalma ve Sürdürülebilir Tedarik Zinciri Yönetimi Nedir?
• Demir Çelik Sektörü ve Sürdürülebilirlik Performans Göstergeleri (KPI)

SÜRDÜRÜLEBİLİRLİK EĞİTİM TESTLERİ

• Sürdürülebilirlik Test-1
• Sürdürülebilirlik Test-2

Anahtar Sözcükler: Özen yükümlülüğü, Dijital ürün pasaportu, durum tespiti, çevresel durum tespiti, CSDDD, GHG, EUDR, CBAM, ESRP, CEAP, RMI, responsible procurement, etik, Sorumlu Satın alma, insan hakları, satın alma, ürün karbon ayak izi, çevresel ürün beyanı, CDP, SBTi, TSRS, IPCC, ESG, değer zinciri, tedarik zinciri yönetimi, eğitim, danışmanlık